ХХ асрнинг энг машҳур сиёсатчиларидан бири Уинстон Черчилл 1874-йилнинг 30-ноябрида Буюк Британиянинг Оксфорд шаҳри яқинидаги Бленҳейм мавзесида туғилган. Сандҳерст қироллик ҳарбий академиясини тамомлагач, журналист ва ҳарбий сифатида фаолиятини бошлайди.
У Британия империяси ўз қудратининг чўққисига чиққан пайтда инглиз армиясида хизмат қилади. Дастлаб, мустақиллик уруши кетаётган Кубага, кейинроқ эса Ҳиндистонга жўнатилади. 1898-йилда нашр этилган биринчи китоби «Малаканд дала кучлари ҳикояси» Ҳиндистоннинг шимоли-ғарбий чегара вилоятларида орттирган тажрибалари ҳақида ҳикоя қилади. Шу йили Суданга хизматга юборилган Черчилл Омдурман жангида қатнашади.
Шундан сўнг ҳарбий хизматни тарк этиб, «Лондон Морнинг Пост» газетасига ишга киради ва дунё бўйлаб саёҳат қилади. Бур урушини ёритиш учун Жанубий Африкага жўнатилган Черчилл рақиб аскарларига асир тушиб, эпчиллиги туфайли улардан қочишга муваффақ бўлади. У ердан Мозамбиккача салкам беш юз километр йўл босиб етиб борган инглиз журналисти бу ҳақда «Лондондан Претория орқали Ледисмитга» китобида батафсил ҳикоя қилади.
Англияга қайтиб келган Черчилл яна 5 та китобини нашрдан чиқаради. 1908-йили Савдо палатаси президенти этиб тайинланган Черчилл Буюк Ҳукумат таркибига киради.
У қамоқхона тизимида бир қанча ислоҳотларни амалга ошириб, биринчи бор энг кам иш ҳақи жорий қилади. Ишсизликни камайтириш учун меҳнат биржалари ва ишсизликдан суғурталаш тизимини ташкил этишда фаол иштирок этади. 1911-йили Адмиралиянинг биринчи лорди этиб тайинланган Уинстон бор эътиборини ташқи сиёсатга қаратиб, тобора кучайиб бораётган Германияга қарши курашиш учун денгиз флотини модернизация қилади, мустақил ҳаво кучларини тузади ва танкни ихтиро қилишга ҳомийлик қилади.
Иккинчи жаҳон урушининг тобора Германия фойдасига ҳал бўлаётганини кўрган англияликлар янги раҳбар танлашга мажбур бўлади. 1940-йилнинг май ойида қирол Жорж ВИ Черчиллни Буюк Британия Бош вазири этиб тайинлайди. Ўзининг Ҳукумат раҳбари сифатидаги биринчи нутқида Черчилл ғалаба сари йўл узоқ ва машаққатли бўлишини таъкидлайди.
1951-йил Уинстон яна бош вазирлик лавозимини қўлга киритади. Аммо Англия энди Черчилл аввалги фаолиятини бошлаган даврдагидек кучли эмасди. Анча кексайиб қолган Уинстон ҳам 1955-йили бутунлай ҳукумат ва партияни тарк этиб, депутатлик билан шуғулланади.
Буюк Британия олдидаги буюк хизматлари учун Черчиллга 1953-йили қиролича Елизавета ИИ томонидан Гартер ордени рицари унвони берилади. Шу йили у «тарихий ва биографик мавзулардаги тасвирлаш маҳорати ҳамда юксак инсоний қадриятларни ҳимоя қилишдаги ажойиб нотиқлиги учун» Нобел мукофоти билан тақдирланади.
Соғлиғининг анча ёмонлашишига қарамай, жамият ҳаётида фаол бўлишга интилган кекса сиёсий арбоб 1965-йили ҳаёт билан видолашади. Аммо ўзининг ажойиб китоб ва нутқлари, сиёсий амбицияси туфайли жаҳон тарихида ўз ўрнига эга бўлан Уинстон Черчиллни дунё аҳли унутмайди асло.
«Постда» мухбири Михли САФАРОВ тайёрлади.